Sayısal Analiz
Çorlu Mühendislik FakültesiBilgisayar Mühendisliği
- Kodu
- SYA003
- Yarıyılı
- 2026-2027 Güz Yarıyılı
- Teorik
- 3
- Uyg.-Lab
- 0-0
- Kredi
- 3
- AKTS
- 4
- Dersin türü
- Zorunlu
- Düzeyi
- Lisans
- Dili
- Türkçe
- Kategorisi
- Temel mesleki dersler
- Ön koşul (tavsiye)
- Analiz I, Analiz II ve Lineer Cebir derslerini almış olmak
- Dersi veren
- Prof. Dr. ERDOĞAN ŞEN
Dersin amacı
Mühendislikte kullanacağı iterasyon, lineer denklem sistemleri, interpolasyon ve eğri çizme gibi temel sayısal analiz tekniklerinin verilmesi. Sayısal hesaplama yeteneğini kazandırma, bu yolla gerçek mühendislik problemlerini modelleme, çözme ve yorumlamaktır.
Öğrenme çıktıları
- ÖÇ-1Sayısal integrasyon yöntemlerinin özelliklerini araştıra bilmek, en iyi yöntemi seçebilmek ve MATHCAD ortamında sayısal integrasyon hesabı yapmak becerisine sahip olmak.
- ÖÇ-2Mahtcad program paketinin mühendislik dallarına uygulayabilmek
- ÖÇ-3Lineer olmayan denklemlerin ve denklem sistemlerinin sayısal çözüm taktiğini benimsemek, lineer olmayan denklemlerin ve denklemler sisteminin çözümlerine ulaşabilmek için MATHCAD program paketini uygulayabilmek.
- ÖÇ-4Bir matrisin öz değer ve öz vektörlerini bulma yöntemlerini inceleyerek, onların uygulamalarını yapabilmek. Mathcad ortamını kullanarak çözüme ulaşabilmek.
- ÖÇ-5Lineer denklem sisteminin sayısal çözüm yöntemleri bilmek ve lineer denklem sisteminin Mathcad ortamında çözümünü yapabilmek.
- ÖÇ-6Sistematik ve ölçme hatalarını değerlendirebilmek, Hataların hesaplanmasında Mathcad program paketinin uygulamalarını yapabilmek.
- ÖÇ-7Sayısal türevlerde hata analizi yapabilmek, hataları en aza indirebilmek, program paketini türev hesabına uygulayabilmek.
- ÖÇ-8Diferansiyel denklemlerin sayısal çözüm yöntemlerini öğrenmek ve problemlerin çözümünde kullanabilmek.
- ÖÇ-9İnvers Matrisi Bulma Yöntemleri ile matrislerin inversini bulabilmek, MATHCADda invers matrisi bulma yöntemlerinin uygulamalarını yapabilmek.
- ÖÇ-10Sonlu farklar operatörleri üzerinde yapılacak işlemleri kavramak. Fark operatörünün kurallarına dayanarak Mathcad ortamında fark operatörlerinin oluşturmak
- ÖÇ-11İnterpolasyon yöntemlerinin uygulamalarını yapabilmek, bu yöntemlerin özelliklerini inceleyebilmek ve işlemleri Mathcad ortamında yapabilmek
Dersin içeriği
Hata analizi. Sonlu farklar ve onları uygulanması. İnterpolasyon ve yaklaşım yöntemleri. Sayısal türev ve integrasyon. Lineer denklemlerin ve denklem sistemlerinin sayısal çözüm yöntemleri. Matrislerin öz değer problemleri ve öz vektörler. Lineer olmayan denklem ve denklem sistemlerinin sayısal çözüm yöntemleri. Diferansiyel denklem ve denklemler sisteminin sayısal çözüm yöntemleri.
Haftalık konular
| Hafta | Konu | Ön hazırlık / yöntem |
|---|---|---|
| 1 | Sayısal işlemlerde hata kaynakları ve hataların hesabı. | 17-30 |
| 2 | Operatörler ve onların özellikleri. | 33-50 |
| 3 | İnterpolasyon. | 93-114 |
| 4 | Sayısal türevlerde hata analizi. Eşit olmayan aralıklı veriler halinde sayısal türev. Eşit aralıklı veriler kullanılması halinde sayısal türev. Türev operatörüile fark operatörleri arasındaki ilişkiler. Geri ve ileri fark cinsinden türevler. Mathcad paketinde türev hesabı. | 93-114 |
| 5 | Sayısal integrasyon yöntemleri. Mathcad paketinde sayısal integrasyon hesabı | 106-131 |
| 6 | Determinantın tanımı ve özellikleri. Determinant hesabı için sayısal yöntemler. Matrisler ve matrisler üzerinde işlemler. Mathcad paketinde determinant hesabı ve matrisler üzerinde işlemler. | 139-153, 167-174 |
| 7 | İnvers Matrisi Bulma Yöntemleri; Direkt invers bulma, Parçalanma ile invers matrisi bulma, Gauss-Jordan yöntemi ile invers matrisi bulma. Mathcad paketinde invers matrisi bulma yöntemleri. | 153–167, 174-180 |
| 8 | Ara Sınav (Dönem içinde belirlenecek) | |
| 9 | İnvers Matrisi Bulma Yöntemleri; Direkt invers bulma, Parçalanma ile invers matrisi bulma, Gauss-Jordan yöntemi ile invers matrisi bulma. Mathcad paketinde invers matrisi bulma yöntemleri. | 153–167, 174-180 |
| 10 | Lineer denklem sisteminin sayısal çözüm yöntemleri; Dolaylı sayısal yöntemler. Lineer denklem sisteminin Mathcad paketinde çözümü. | 211–216 |
| 11 | Bir matrisin özdeğer ve özvektörlerini bulma yöntemleri. Mathcad paketinde çözüm. | 218–222 |
| 12 | Lineer olmayan denklemlerin sayısal çözüm yöntemleri. Kök civarının kabaca bulunması. Lineer olmayan denklem sistemlerinin çözümü. Lineer olmayan denklemlerin ve denklemler sisteminin Mathcad paketinde çözümü | 249–278 |
| 13 | Diferansiyel denklemlerin sayısal çözümleri. Genel başlangıç değer problemi. Euler ve Runge-Kutta yöntemleri. Diferansiyel denklemlerin Mathcad paketinde çözümü | 279–290, 300-312 |
| 14 | Diferansiyel denklemlerin sayısal çözümleri. Sınır değer Problemi. Stıff diferansiyel denklemler. Diferansiyel denklemlerin Mathcad paketinde çözümü | |
| 15 | Final Sınavı 1. Hafta | |
| 16 | Final Sınavı 2. Hafta |
Kaynaklar ve materyaller
- Ders notu
- [1] Ferecov V., Akdeniz R., Mathcad ile Sayısal Analiz, Güncel Yayıncılık, İstanbul. 2006.
- Diğer kaynaklar
- [2] Çağlar B., Sayısal Analiz, Birsem Yayınevi, İstanbul, 2000.[3] Kumbasar N., Pala S., Aydoğan M., Altan M., Yardımcı N., Yıldırım H., Bilgisayar Programları ile Sayısal Hesap, İstanbul, 1992.
- Dokümanlar
- --
- Ödevler
- --
Değerlendirme
- Arasınav 1 %40
- Dönem Sonu Sınavı %60
Program çıktıları ile ilişkisi
- PÇ-1A. Matematik, fen bilimleri ve Bilgisayar Mühendislik disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, Bilgisayar mühendisliği alanına özgü karmaşık mühendislik problemlerinin çözümünde kullanabilme becerisi.
- PÇ-2B. Bilgisayar Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
- PÇ-3C. Karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi; bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi.
- PÇ-4D. Bilgisayar Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
- PÇ-5E. Bilgisayar Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi.
- PÇ-6F. Disiplin içi ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi.
- PÇ-7G. Sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; en az bir yabancı dil bilgisi; etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi.
- PÇ-8H. Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi.
- PÇ-9I. Etik ilkelerine uygun davranma, mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi.
- PÇ-10J. Bilgisayar Mühendisliği alanında proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi.
- PÇ-11K. Bilgisayar Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın mühendislik alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; Bilgisayar mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık.
| ÖÇ-1 | ÖÇ-2 | ÖÇ-3 | ÖÇ-4 | ÖÇ-5 | ÖÇ-6 | ÖÇ-7 | ÖÇ-8 | ÖÇ-9 | ÖÇ-10 | ÖÇ-11 | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| PÇ-1 | 4 | 3 | 4 | 4 | 4 | 4 | 3 | 5 | 4 | 3 | 4 |
| PÇ-2 | 4 | 3 | 4 | 5 | 3 | 4 | 5 | 5 | 5 | 5 | 4 |
| PÇ-3 | 3 | 3 | 4 | 5 | 4 | 5 | 4 | 4 | 5 | 3 | 4 |
| PÇ-4 | 4 | 4 | 5 | 4 | 4 | 5 | 4 | 3 | 5 | 4 | 5 |
| PÇ-5 | 5 | 4 | 3 | 5 | 4 | 4 | 5 | 4 | 4 | 3 | 5 |
| PÇ-6 | 5 | 4 | 4 | 3 | 4 | 5 | 4 | 3 | 4 | 5 | 5 |
| PÇ-7 | 3 | 4 | 5 | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 5 |
| PÇ-8 | 5 | 4 | 4 | 3 | 3 | 5 | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 |
| PÇ-9 | 4 | 3 | 4 | 4 | 5 | 3 | 4 | 5 | 4 | 5 | 3 |
| PÇ-10 | 5 | 3 | 4 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 4 | 5 |
| PÇ-11 | 4 | 3 | 4 | 5 | 4 | 4 | 4 | 5 | 5 | 3 | 4 |
AKTS iş yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav 1 | 1 | 10 | 10 |
| Uygulama | 1 | 10 | 10 |
| Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 3 | 42 |
| Ödevler | 11 | 2 | 22 |
| Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati) | 16 | 3 | 48 |
| Toplam iş yükü | 132 | ||
| Toplam iş yükü / 30 | 4 | ||
| Dersin AKTS kredisi | 4 | ||